Biologia

Wiązka zadań

Ankieta na temat mukowiscydozy

Drukuj

Sugerowane przeznaczenie Praca na lekcji

Zadanie

Na wykresach przedstawiono wyniki badania dotyczącego wiedzy Polaków na temat mukowiscydozy. Ankietowanym najpierw zadano pytanie, czy słyszeli o tej chorobie genetycznej. Osobom, które odpowiedziały „TAK”, zadano pytanie, czy jest to choroba uleczalna.

Określ, które z poniższych wniosków można sformułować na podstawie wyników tego badania. Zaznacz w tabeli TAK lub NIE.

  Wniosek Tak / Nie
1 Coraz więcej Polaków słyszało o mukowiscydozie i wie, czy jest to choroba uleczalna. `square` Tak / `square` Nie
2 Prawie połowa ankietowanych, którzy słyszeli o mukowiscydozie, uważa, że jest ona chorobą nieuleczalną. `square` Tak / `square` Nie
3 35%  ankietowanych nie wie, czy mukowiscydoza jest uleczalna. `square` Tak / `square` Nie


Odpowiedź, podstawa programowa i omówienie zadania

Poprawna odpowiedź

1 - NIE

2 - TAK

3 - NIE

Wymaganie ogólne

3.2 Poszukiwanie, wykorzystanie i tworzenie informacji. Uczeń odczytuje, analizuje, interpretuje i przetwarza informacje tekstowe, graficzne, liczbowe.
4.1 Rozumowanie i argumentacja. Uczeń interpretuje informacje i wyjaśnia zależności przyczynowo-skutkowe między faktami, formułuje wnioski.
4.2 Rozumowanie i argumentacja. Uczeń formułuje i przedstawia opinie związane z omawianymi zagadnieniami biologicznymi.

Wymaganie szczegółowe

8.9. Genetyka. Uczeń rozróżnia mutacje genowe (punktowe) i chromosomowe oraz podaje przykłady chorób człowieka warunkowanych takimi mutacjami (mukowiscydoza, zespół Downa).

Komentarz

Zadanie odnosi się przede wszystkim do celów kształcenia, czyli wymagań ogólnych. Treści kształcenia nie są diagnozowane w tym zadaniu, jednakże nawiązują do treści z działu VIII. (Genetyka), a wiadomości z zakresu chorób genetycznych mogą stanowić jedynie podpowiedź do oceny pierwszego z trzech wniosków ujętych w zadaniu. Doskonale zatem zadanie nadaje się do pracy na lekcji po omówieniu zagadnień z genetyki, bądź jako trening przed egzaminem.

Bardzo istotną umiejętnością, w jaką należy wyposażyć ucznia w szkole, jest analiza i interpretacja danych w różnej formie – wykresu, tabeli, tekstu. To zadanie ma na celu sprawdzenie umiejętności analizy wykresów kołowych w kontekście omawianego problemu. Warunkiem prawidłowego rozwiązania zadania jest poprawna interpretacja danych zawartych na każdym z przedstawionych wykresów z osobna, jak również ich analiza całościowa. Właściwa interpretacja tego typu danych jest bardzo ważna, ponieważ uczeń wielokrotnie styka się, szczególnie w mediach, z podobnie przedstawianymi wynikami badań czy ankiet – co ma ułatwić mu podjęcie decyzji, czy przekonać do dokonania właściwego wyboru. Istotne też jest to, aby uczniowie wiedzieli, iż choroby genetyczne są nieuleczalne, a ich leczenie może być jedynie objawowe.

Określając, czy pierwszy wniosek można sformułować na podstawie wyników badania, prawie połowa uczniów (45%) błędnie zaznaczyła TAK. Oczywiście wniosek taki jest nieuprawniony, przede wszystkim dlatego, że nie podano żadnych innych danych z wcześniejszych lat, a co za tym idzie, nie można stwierdzić, czy coraz więcej Polaków słyszało o mukowiscydozie, a ponadto druga część wniosku (wie, czy jest to choroba uleczalna) może stanowić podpowiedź, gdyż jak wynika z diagramu, tylko 17% osób, które słyszały o chorobie, udziela w ankiecie poprawnej odpowiedzi. Błędne odpowiedzi w tym wniosku wynikają zatem z niewłaściwej interpretacji danych, a być może również z tego, iż uczniowie nie wiedzą, że choroby genetyczne są nieuleczalne.

Najłatwiejszy do oceny okazał się wniosek drugi, prawdopodobnie dlatego, iż wymaga jedynie odczytu „wprost”, na podstawie tylko jednego z diagramów. Natomiast tylko 12% uczniów poradziło sobie z trzecim wnioskiem. Przyczyną błędnych odpowiedzi może być to, iż uczniowie ci nie przeanalizowali drugiego diagramu w zestawieniu z pierwszym, bądź mało uważnie przeczytali wniosek. Należało wziąć pod uwagę wszystkie osoby ankietowane, a nie tylko te, które słyszały o mukowiscydozie, natomiast większość uczniów dokonała prostego odczytu na podstawie tylko jednego diagramu.

Odsetek poprawnie udzielonych odpowiedzi w całości zadania jest zaskakująco niski – zaledwie 3% uczniów wskazuje wszystkie prawidłowe odpowiedzi, głównie z uwagi na błędnie oceniony wniosek trzeci.

W ramach zajęć z genetyki warto zatem przeprowadzić podobną ankietę wśród uczniów i porównać ich odpowiedzi z wynikami ankietowanych Polaków, a następnie zachęcić uczniów do samodzielnego formułowania wniosków na podstawie uzyskanych w ankiecie wyników.


Utwór jest chroniony prawem autorskim. Zasady i warunki korzystania z niego określa Regulamin Serwisu Bazy Dobrych Praktyk.

"Masz uwagi do treści? Uważasz, że zawiera błąd? Napisz na bnd@ibe.edu.pl

* Chcesz otrzymywać informacje o nowych zadaniach?

Zaprenumeruj newsletter na pierwszej stronie "Entuzjaści Edukacji"

* Słowa kluczowe

adaptacja zwierząt   AIDS   albinizm   Alfred R. Wallace   allel   allel dominujący   allel recesywny   analiza tekstu   analiza wykresów   antagonizm działania   australopitek   badanie   bakterie   chloroplast   choroby genetyczne   cudzożywność   czynnik Rh   daltonizm   dobór naturalny   dobór sztuczny   
.