Chemia

Wiązka zadań

Notatka z doświadczenia

Drukuj

Sugerowane przeznaczenie Praca na lekcji

Prezentowane zadanie pochodzi z zestawu zadań badania Pracowni Przedmiotów Przyrodniczych „Laboratorium myślenia”. Wszelkie informacje dotyczące badania „Laboratorium myślenia” dostępne są na stronie eduentuzjasci.pl.

Zadanie

Karol, obserwując doświadczenie wykonane przez nauczyciela, zapisał w zeszycie następujące informacje:

W parowniczce umieszczono 10 cm3 zawiesiny niebieskiego wodorotlenku miedzi(II) – Cu(OH)2. Parowniczkę ogrzewano tak długo, aż niebieska zawiesina zamieniła się w czarny proszek, czyli tlenek miedzi(II) – CuO. Zauważyłem, że na ściankach parowniczki pojawiały się w czasie ogrzewania kropelki przezroczystej cieczy (woda).

Jakie substancje były produktami tej reakcji?

   `square`  A.    Tylko Cu(OH)2

   `square`  B.    Tylko CuO

   `square`  C.    CuO i H2O

   `square`  D.    CuO i Cu(OH)2

   `square`  E.    Tylko woda

Odpowiedź, podstawa programowa i omówienie zadania

Poprawna odpowiedź

C

Wymaganie ogólne

1.1 Pozyskiwanie, przetwarzanie i tworzenie informacji. Uczeń pozyskuje i przetwarza informacje z różnorodnych źródeł z wykorzystaniem technologii informacyjno – komunikacyjnych.

Wymaganie szczegółowe

3.2 Reakcje chemiczne. Uczeń opisuje, na czym polega reakcja syntezy, analizy i wymiany/ podaje przykłady różnych typów reakcji i zapisuje odpowiednie równania/ wskazuje substraty i produkty/ dobiera współczynniki w równaniach reakcji chemicznych/ obserwuje doświadczenia ilustrujące typy reakcji i formułuje wnioski.

Komentarz

Prezentowane zadanie mierzy umiejętność prostą – analizę tekstu (notatki sporządzonej przez ucznia). Wstępem do zadania jest krótka, ale jednocześnie bardzo dokładna notatka wykonana przez ucznia na podstawie pokazu przeprowadzonego przez nauczyciela. W notatce znajdują się wszelkie niezbędne informacje, dotyczące zarówno sprzętu laboratoryjnego (parowniczka), jak też postaci i barwy (niebieska zawiesina, czarny proszek, kropelki przezroczystej cieczy) wykorzystanych odczynników przed reakcją i po jej zakończeniu. Ponadto podano pełne nazwy oraz wzory sumaryczne wszystkich substancji.

W celu udzielenia prawidłowej odpowiedzi należało dokładnie prześledzić tekst, wyobrazić sobie sytuację, która miała miejsce w trakcie pokazu, a następnie podzielić reagenty na te, które ulegały przemianom oraz te, które powstały w wyniku tych przemian, a następnie określić je odpowiednio jako substraty i produkty reakcji. Oczywiście, aby  wykonać to zadanie, niezbędna była znajomość takich podstawowych pojęć jak „produkty” oraz „substraty” reakcji. Należy zaznaczyć, że w zadaniu nie wymagano od ucznia pisania równania reakcji, która zaszła w trakcie pokazu, ani wyrównywania jej współczynników.

 Jak odpowiadali uczniowie?

W tabeli przedstawiono rozkład procentowy odpowiedzi uczniów na pytanie postawione w poleceniu do zadania (prawidłową odpowiedź wytłuszczono).

A.   Tylko Cu(OH)2 12,5% 
B.   Tylko CuO  8,3% 
C.   CuO i H2O  49,1% 
D.   CuO i Cu(OH)2  17,0% 
E.   Tylko woda  10,4% 

Ze względu na konstrukcję zadania prawdopodobieństwo przypadkowego udzielenia prawidłowej odpowiedzi wynosiło 20%. Ogółem, poprawnej odpowiedzi udzieliło w tym zadaniu 49,1% rozwiązujących je uczniów, co oznacza, że tylko połowa uczniów biorących udział w badaniu potrafiła na podstawie dokładnego opisu eksperymentu zidentyfikować reagenty i podzielić je na substraty i produkty. Wybór nieprawidłowej odpowiedzi może w tym wypadku świadczyć o tym, że uczeń nie zna podstawowej nomenklatury chemicznej lub o tym, że nie potrafi się nią posługiwać.

Na wykresie zamieszczonym poniżej przedstawiono procent prawidłowych odpowiedzi udzielonych w tym zadaniu przez uczniów podzielonych na osiem równolicznych grup. Uczniowie z grupy pierwszej uzyskali najniższe średnie wyniki w całym teście, a z ósmej – najwyższe.

Dane źródłowe do przygotowania wykresu pochodzą z badania Pracowni Przedmiotów Przyrodniczych „Laboratorium myślenia”.

Wśród uczniów najsłabszych (którzy zdobyli najmniej punktów w całym teście) odsetek prawidłowych odpowiedzi wynosi 26%. Począwszy od pierwszej aż do ósmej grupy, rozwiązywalność tego zadania w każdej kolejnej grupie jest coraz wyższa i osiąga wartość 82% w grupie uczniów, którzy osiągnęli najlepsze wyniki w  całym badaniu, co oznacza, że zadanie dobrze różnicuje uczniów i jest w związku z tym użytecznym narzędziem diagnostycznym.

Słowa kluczowe

obserwacje | produkty | substraty | wnioski

Utwór jest chroniony prawem autorskim. Zasady i warunki korzystania z niego określa Regulamin Serwisu Bazy Dobrych Praktyk.

"Masz uwagi do treści? Uważasz, że zawiera błąd? Napisz na bnd@ibe.edu.pl

* Chcesz otrzymywać informacje o nowych zadaniach?

Zaprenumeruj newsletter na pierwszej stronie "Entuzjaści Edukacji"

* Słowa kluczowe

absorpcja   acetylen   Ag   alkany   alken   alkeny   alkiny   alkohol   alkohol absolutny   alkohol etylowy   alotropia   aluminium   aminokwas   analiza   anion   Aspiryna   atom   Au   azotan potasu   azotan sodu   
.